STD-0007: Observability en operationele beheersbaarheid¶

Documentgegevens¶

Doel en reikwijdte¶

Deze standaard maakt het mogelijk bekende én onbekende operationele toestanden te onderzoeken en gebruikersimpact tijdig te herkennen. Zij geldt voor services, platformcomponenten en relevante afhankelijkheden. De diepgang is risicogestuurd en proportioneel aan kritikaliteit.

Normatieve bepalingen¶

• Services MOETEN machineleesbare healthsignalen bieden waar het protocol dit ondersteunt.
• Readiness en liveness MOETEN verschillende semantiek hebben en MOGEN GEEN gevoelige details onthullen.
• Oplossingen MOETEN passende metrics, logs en traces produceren. Loginhoud MOET voldoen aan STD-0004.
• OpenTelemetry of een aantoonbaar open en uitwisselbaar equivalent BEHOORT te worden gebruikt.
• Correlation- en tracecontext MOET over vertrouwde servicegrenzen worden doorgegeven en gevalideerd; externe waarden MOGEN NIET blind worden vertrouwd.
• Afhankelijkheden MOETEN worden gemonitord op beschikbaarheid, latency, fouten en verzadiging.
• Dashboards MOETEN gebruikersimpact, technische gezondheid en actuele SLO-prestatie tonen.
• Alerts MOETEN actiegericht zijn en eigenaar, urgentie, runbook en geteste escalatie hebben.
• Iedere remote call MOET een configureerbare timeout hebben. Retries en fallback volgen STD-0009.
• Sampling, aggregatie en cardinaliteitslimieten MOETEN privacy-, performance- en kostenimpact begrenzen zonder kritieke signalen stilzwijgend te verliezen.
• Leveranciersafspraken MOETEN instrumentatie, toegang, detectie, respons en bewijslast verdelen.

Rationale¶

Metrics, logs en traces beantwoorden verschillende operationele vragen. Open, gecorreleerde telemetry beperkt leveranciersafhankelijkheid en versnelt diagnose. SLO-zichtbaarheid richt monitoring op gebruikersimpact in plaats van uitsluitend technische uptime.

Uitzonderingen en risicoacceptatie¶

Een afwijking MOET de ontbrekende signalen, kritikaliteit, resterend detectierisico, compenserende monitoring, eigenaar en einddatum bevatten. Privacy- of kostenbeperkingen MOETEN worden opgelost met gerichte minimalisatie of sampling, niet met ongedocumenteerd verlies.

Naleving en vereiste bewijslast¶

• geteste health-, metric-, log- en trace-uitvoer;
• end-to-end correlatie over relevante afhankelijkheden;
• dashboards en SLO-/burn-rateweergave;
• alerttests, runbooks en escalatiebewijs;
• gemeten telemetry-overhead en cardinaliteit;
• leveranciers-RACI of contractuele taakverdeling.

Implementatieprofielen¶

Een platformprofiel MOET collectors, protocollen, exporters, retentie, sampling, cardinaliteitslimieten en toegangsmodel vastleggen. Productspecifieke agents MOGEN worden gebruikt wanneer data exporteerbaar blijft en correlatie behouden blijft.

Externe mappings en bronnen¶

Wijzigingshistorie¶